Chữ Phúc trong tiếng Hán – Ý nghĩa chữ Phúc ngược

Chữ Phúc có ý nghĩa gì?

Chữ Phúc có ý nghĩa là những “điều tốt lành” hoặc “may mắn”. Vì vậy, nhiều từ kết hợp với chữ Phúc thường chỉ sự vui vẻ, an lành, may mắn như: hạnh phúc, hồng phúc, phúc đừng, diễm phúc, phúc lợi……….

Những việc tốt lành, may mắn đều gọi là Phúc. Đây cũng chính là một niềm ước mong của tất cả mọi người. Chữ Phúc (福): Bên trái là bộ thị (⺭) có nghĩa là cầu thị, mong muốn. Bên phải gồm: bộ miên (宀) nghĩa là mái nhà, bộ khẩu (口) nghĩa là miệng, dưới là bộ điền (田) nghĩa là ruộng đất. Như vậy chữ Phúc (福) chính là một ước mơ hết sức bình dị về một cuộc sống bình yên, mong sao có một ngôi nhà vững chắc để an cư lạc nghiệp, trong nhà lúc nào cũng có tiếng cười nói vui vẻ, và mong cho có những mảnh ruộng để làm ăn trên đó. Đây cũng là ước mong ngàn đời nay của người dân, không cần mơ sự giàu sang, phú quý, mà chỉ cần một cuộc sống tốt đẹp, giản dị, bền lâu. Cuộc sống như vậy là Phúc.

Ý nghĩa của chữ phúc trong tiếng Hán

Phúc (hay còn gọi là Phước) là biểu trưng cho sự may mắn, sung sướng và hạnh phúc. Từ ngày xưa con người đã có nhiều hình tượng biểu thị chữ phúc. Mà ngày nay chúng ta thường thấy trong các tài liệu nghiên cứu, các áng văn chương, trong kiến trúc, trong các vật trang trí và ngay cả trên các y phục…

Ý nghĩa của Chữ Phúc trong tiếng Hán

Biểu trưng của sự tốt lành 

Là chính là sự tốt lành. Trong kinh Thi, chữ Phúc đươc chia là 5 phúc gồm Giàu (富), Yên lành (安寧), Thọ (壽), Có đức tốt (攸好德), Vui hết tuổi trời (考終命).

Ngoài ra, ý nghĩa của chữ Phúc cũng thường được gắn liền với 5 điều lành đến nhà gồm Phú, Quý, Thọ. Khang, Ninh.

Chữ phúc gồm bộ thị đi liền ký tự phúc. Bộ thị vốn là hình vẽ cái bàn thờ. Ký tự phúc – mà người đời sau chiết thành nhất khẩu điền – vốn là hình vẽ một vò rượu. Nghĩa là sao? Cầu cho trong nhà được bình rượu luôn đầy. Thế là đầy đủ, dồi dào và hoàn bị. Ý nghĩa của chữ phúc thoạt kỳ thủy tương tự chữ phú 富, ngày nay được hiểu là giàu.

Chữ Phúc Trong Tiếng Hán || Ý Nghĩa Chữ Phúc Ngược

Biểu tượng của ấm no hạnh phúc 

Chữ phúc lần hồi được hiểu là “điều tốt lành” hoặc “việc may mắn” . Do đó, nhiều kết hợp từ có yếu tố phúc nhằm chỉ sự vui vẻ, no ấm, an lành: phúc đức, phúc ấm, phúc tinh, phúc hạnh, hạnh phúc, hồng phúc, diễm phúc, v.v.

Cũng như câu đối, dán chữ “Phúc” cũng là một tập tục rất lâu đời trong dân gian. “Phúc” là một trong những chữ lâu đời nhất của Trung Quốc, chữ “Phúc” ngày nay, do bộ “lễ” ( 礻) và 3 chữ “nhất” (一), “khẩu” (口), “điền” (田) biểu hiện sự cầu mong của con người, sao cho có ruộng có vườn và một đời sống no đủ.

Chữ Phúc dễ tương đồng với chữ PHÚ 富 nghĩa là giàu có. Của cải tiền bạc thừa thãi, dư dật. Trong” Luận Ngữ”( 論語).  “Nhiễm Hữu viết: Kí thứ hĩ, hựu hà gia yên? Viết: Phú chi” 冉有曰: 既庶矣, 又何加焉? 曰: 富之 (Tử Lộ 子路) Nhiễm Hữu hỏi: Dân đông rồi. Phải làm gì thêm? (Khổng Tử) đáp: “Làm cho dân giàu.”

Cấu tạo và ý nghĩa chữ Phúc trong tiếng Hán

Ý nghĩa của chữ Phúc được giải thích rõ nhất qua cấu tạo của chữ này.  福 Theo phương pháp chiết tự trong tiếng Hán, chữ Phúc được cấu tạo bởi 4 phần sau:

Phần thứ nhất là bộ thủ bên trái chữ Phúc, đó là bộ thị 礻, mang nghĩa sự cầu thị. Thể hiện sự cầu mong, khát vọng của con người về một điều gì đó.
Phần thứ hai Bộ miên 宀 mang ý nghĩa của mái nhà – mái ấm, nơi chở che cho cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Mái nhà theo dõi sự trưởng thành của một con người, cũng là dấu mốc quan trọng trong 3 mốc “Tậu trâu, cưới vợ, làm nhà” được ông bà ta đã dạy từ xưa. Xét 1 cách tổng quan, bộ miên trong chữ Phúc là sống có Phúc là sống có nhà để ở, để an cư lạc nghiệp, có nơi để về.
Phần thứ ba Nằm ở giữa là bộ khẩu 口, đại diện cho nhân khẩu, đó là con người, là con cháu. Bộ khẩu trong chữ Phúc mang nghĩa con cháu đầy đàn, đầm ấm, quây quần, gia đình vui vẻ, hạnh phúc bên nhau.
Phần thứ bốn Bộ điền 田 , chỉ đất đai, ruộng vườn, sống có phúc không chỉ có nhà, con cháu đầy đàn mà còn phải có của cải vật chất. Đất đai là cốt lõi để một con người phát triển, là nền tảng của cuộc sống sung túc, ấm no, cho một cuộc sống hạnh phúc.

Đồng âm dị nghĩa của chữ Phúc tiếng Hán

Trong từ Hán – Việt còn mấy chữ phúc đồng âm dị nghĩa, cụ thể như sau:

  • Phúc 輹 có nghĩa thanh gỗ ngang dưới xe dùng nắt liền trục xe với thân bánh xe;
  • Phúc 輻 / 辐 có nghĩa nan hoa bánh xe;
  • Phúc 蝮 có nghĩa rắn độc (như phúc xà là rắn hổ mang);
  • Phúc 腹 có nghĩa là bụng (như tâm phúc, phúc mạc, v.v.);
  • Phúc 覆 /复 có nghĩa lật lại, xem xét lại kỹ càng (như phúc khảo, phúc hạch, v.v..);
  • Phúc 蝮 có nghĩa là chiều ngang, khổ, viền mép vải, bức (như nhất phúc hoạ là một bức tranh); phúc có nghĩa là con dơi.

Chữ phúc chỉ con dơi được viết khác: không phải bộ thị mà là bộ trùng (tức côn trùng, rắn rết, v.v.) đi kèm. Gọi cho đầy đủ theo tiếng Hán, con dơi là biên phúc 蝙蝠.

Tuy nhiên : cả hai chữ phúc đều được phát âm là p

Chữ Phúc dán ngược trên cửa nhà của người Trung Quốc. Ảnh: Sara Naumann.

Tại sao chữ Phúc treo ngược?

Từ Phúc thường được người ta treo ngược và xem việc này như một tập tục. Nguồn gốc của phong tục này được lan truyền thông qua hai câu chuyện, hãy cùng tìm hiểu nhé!

Người Trung Quốc rất thích treo thư pháp khi trang hoàng nhà cửa đón năm mới. Trong đó chữ “Phúc” (福) rất được ưa chuộng. Chữ Phúc thường được viết bằng mực vàng trên giấy đỏ. Treo trên các cánh cửa khắp đất nước bởi người Trung Quốc hy vọng may mắn cho năm mới. Đồ trang trí dịp Tết thường được để lại cả năm. Không gỡ bỏ cho tới trước thềm năm mới tiếp theo. Tuy nhiên, du khách đến Trung Quốc sẽ thường thấy gia chủ đặt chữ “Phúc” trái chiều trước cửa nhà.

Vào thời Minh, một gia đình mù chữ đã suýt bị xử tử vì dán ngược chữ “Phúc”.

Theo dân gian truyền miệng, hoàng đế dưới thời nhà Minh (1368–1644) chiếu lệnh cho mọi gia đình phải dán chữ “Phúc” lên cửa nhà để đón Tết Âm lịch. Vào ngày đầu tiên của năm mới, hoàng đế cử lính đến từng nhà kiểm tra. Quân lính phát hiện một gia đình mù chữ đã dán ngược chữ “Phúc”.

Hoàng đế xử tội chết cho cả gia đình này, song hoàng hậu lúc này nhanh trí giải thích rằng chữ “Phúc” treo ngược đọc là “Phúc đảo”. Đây là phép chơi chữ, trong đó đảo (倒) là từ đồng âm với đáo (到) – do đó chữ treo ngược trở thành “Phúc đáo”, nghĩa là phúc đến nhà.

Lời giải hợp tình hợp ý của hoàng hậu khiến nhà vua đổi ý, thả tự do cho gia đình trên. Từ đó, mọi người dân Trung Quốc đều treo chữ Phúc ngược, vừa để đón hạnh phúc đến nhà, vừa để ghi nhớ lòng từ bi của hoàng hậu.

Chữ Phúc Trong Tiếng Hán || Ý Nghĩa Chữ Phúc Ngược

Một số câu thành ngữ, lời chúc liên quan đến chữ phúc

Chữ Phúc có ý nghĩa tốt lành nên được áp dụng vào nhiều câu thành ngữ, câu chúc độc đáo. Dưới đây là những thành ngữ, câu chúc liên quan đến chữ Phúc, Bạn có thể lưu lại phòng lúc cần:
• 幸福无疆 – nghĩa là hạnh phúc vô cương: Câu này là lời chúc cho ai đó có được hạnh phúc mãi mãi
Dùng để chúc ai đó có được hạnh phúc vô bờ, vĩnh cửu.
• 福寿双全 – nghĩa là Phúc thọ song toàn: Đây vừa là một câu thành ngữ, vừa là một câu chúc cho ai đó luôn có sự song hành cả phúc lành và sức khỏe, trường thọ.
• 大难不死,必有福 – nghĩa là Đại nạn không chết, ắt có phúc: Câu này là câu thành ngữ ý chỉ một người nào đó nếu đã vượt qua được những cửa ải khó khăn nhất thì sau đó chắc chắn sẽ gặp may mắn.
Một số tranh chữ Phúc do Golden Gift Việt Nam chế tác
Với những ý nghĩa tốt đẹp đó của chữ Phúc, Golden Gift Việt Nam ra mắt BST tranh chữ Phúc mạ vàng với nhiều kích thước và kiểu dáng khác nhau phù hợp với nhu cầu và sở thích của từng khách hàng.

Hotline tư vấn sản phẩm quà tặng, dịch vụ mạ vàng 24/7:

Hotline: 0898786555

Ngoài các sản phẩm có sẵn, bạn có thể đặt chế tác quà tặng theo yêu cầu thiết kế riêng với bất kỳ số lượng.

Gold Việt có showroom bán và trưng bày quà tặng tại: TP. Hồ Chí Minh (HCM).

Zalo
Hotline 0898.786.555